TKHQ đạt độ chính xác 98.2% trên invoice digital PDF và ~93% trên bản scan — đo trực tiếp từ 50.000 chứng từ thật trong giai đoạn pilot. Kết quả này đến từ pipeline 4 bước kết hợp OCR, LLM và validator cross-check, không phải benchmark môi trường lab.
Pipeline trích xuất
TKHQ kết hợp OCR + LLM + rule-based validator để đọc chứng từ hải quan. Pipeline gồm 4 bước:
- Pre-process — auto-rotate, deskew, denoise PDF/ảnh scan
- OCR layout-aware — nhận biết bảng, multi-column
- LLM extract — parse field tên hàng, HS code, trị giá, đơn vị tính
- Validator — cross-check tổng số lượng, đơn giá, trị giá khớp
Độ chính xác trên dataset thực tế
Trên 50.000 chứng từ thật từ pilot:
- Invoice chuẩn (digital PDF): 98.2% accuracy
- Packing list: 96.5% accuracy
- B/L bản scan: 93.1% accuracy
- CO form D/E/AK: 94.7% accuracy
Xử lý chứng từ kém chất lượng
Trường hợp scan mờ hoặc chữ viết tay, hệ thống highlight ô cần review thay vì auto-fill sai. Khai báo viên kiểm tra thủ công trong giao diện side-by-side với ảnh gốc.
Chứng từ nào đọc được
Pipeline hiện xử lý các chứng từ thương mại phổ biến của một lô hàng xuất nhập khẩu:
| Chứng từ | Trường trích chính |
|---|---|
| Commercial Invoice | Người bán/mua, số & ngày invoice, điều kiện Incoterms, dòng hàng, đơn giá, trị giá, đồng tiền |
| Packing List | Số kiện, quy cách đóng gói, trọng lượng tịnh/cả bì, thể tích, ký mã hiệu |
| Bill of Lading / AWB | Số vận đơn, tàu/chuyến, cảng xếp/dỡ, người gửi/nhận, số container & seal |
| C/O | Mẫu C/O, nước xuất xứ, tiêu chí xuất xứ, số tham chiếu |
| EIR | Số container, tình trạng vỏ, thời điểm giao nhận |
Dữ liệu trích xong không dừng ở một màn hình rời: nó chảy thẳng vào tờ khai, booking và lô hàng, nên cùng một chứng từ không phải nhập lại ở từng bước.
Vì sao bản scan khó hơn PDF digital
Chênh lệch giữa PDF digital và bản scan không đến từ mô hình, mà từ chất lượng đầu vào. Bốn nguyên nhân hay gặp nhất:
- Ảnh chụp bằng điện thoại lệch góc — chữ cong theo mép giấy, OCR đọc sai ký tự.
- Dấu mộc đè lên số — con dấu tròn đè lên trị giá hoặc số vận đơn là trường hợp khó nhất.
- Bảng không có đường kẻ — nhiều invoice trình bày dạng cột trắng, ranh giới cột phải suy ra từ khoảng cách.
- Fax lại nhiều lần — mỗi lần fax lại làm mất nét, tới bản thứ ba thì số 6 và số 8 gần như giống nhau.
Cách giảm rủi ro rẻ nhất là ở khâu đầu vào: xin bản PDF gốc từ người bán thay vì ảnh chụp, và nếu buộc phải scan thì scan phẳng ở 300 DPI thay vì chụp.
Không auto-fill khi không chắc
Nguyên tắc thiết kế: thà để trống còn hơn điền sai. Khi độ tin cậy của một trường thấp, hệ thống đánh dấu ô đó cần review thay vì điền đại một giá trị trông có vẻ hợp lý.
Lý do rất thực tế. Một trị giá sai điền sẵn vào tờ khai nguy hiểm hơn một ô trống, vì ô trống thì chắc chắn có người nhìn, còn ô đã điền thì dễ được bấm qua. Với hồ sơ hải quan, hệ quả của việc bấm qua một con số sai là khai bổ sung, truy thu thuế, hoặc xử phạt.
Giao diện review đặt ảnh gốc cạnh dữ liệu đã trích, nên khai báo viên đối chiếu bằng mắt trong vài giây thay vì mở lại file rời.
Cross-check giữa các chứng từ
Bước validator không chỉ kiểm tra trong một chứng từ, mà đối chiếu chéo giữa các chứng từ của cùng một lô. Những lệch hay bị bắt:
- Số kiện trên Invoice khác Packing List.
- Trọng lượng trên B/L khác Packing List.
- Tên hàng mô tả khác nhau giữa Invoice và B/L.
- Trị giá CIF không khớp với trị giá hàng cộng cước và bảo hiểm.
Đây chính là loại sai lệch khiến lô hàng bị chuyển luồng kiểm tra khi hải quan đối chiếu hồ sơ. Bắt được trước khi nộp rẻ hơn nhiều so với giải trình sau.
Bảo mật dữ liệu
Mọi chứng từ được mã hoá AES-256, lưu trữ trên cloud Vietnam, không dùng để train mô hình global. Chỉ dữ liệu đã anonymize được dùng cho fine-tuning nội bộ.
AI hỗ trợ, người khai chịu trách nhiệm
Dù độ chính xác cao đến đâu, chữ ký trên tờ khai vẫn là của doanh nghiệp. Vai trò của AI ở đây là bỏ phần gõ tay và bắt lệch số, để khai báo viên dành thời gian cho phần thực sự cần chuyên môn: chọn mã loại hình, phân loại HS ở các trường hợp ranh giới, và soát điều kiện xuất xứ. Xem thêm cách đọc tờ khai hải quan và hướng dẫn quản lý chứng từ.
